Snapshot 1967:”How far would you have gone? Let me show you your future.”

Geplaatst op
Op een verloren zondag las ik een uitgebreid essay van leraar Ron Jones. Hij vertelt hierin over zijn beruchte ‘Third Wave’ experiment dat recent verfilmd is als ‘Die Welle’. Bij oudere generaties staat het bekend als een After School Special, genaamd ‘The Wave’ uit 1981. Dit waargebeurde verhaal uit de 60’s blijft, zelfs nu vijfenzeventig jaar na onze bevrijding, een les voor nieuwe generaties.
Experiment
We gaan in deze snapshot terug naar de Amerikaanse Cubberley High School, Palo Alto in 1967. Een van de leerlingen van Jones vraagt hoe het mogelijk is dat na WO2  door veel Duitsers werd beweerd dat ze het allemaal niet hebben geweten. Ze zijn er toch immers zelf bij geweest? Ron stelt dat dit wel iets complexer ligt, maat hij moet een goed antwoord schuldig blijven. En dat zit hem niet lekker, als leraar zijnde. Hij bedenkt diezelfde avond een experiment, dat zijn uitwerking niet mist.
Zorgvuldig opgebouwd en spelenderwijs, worden de leerlingen de volgende dagen bekend gemaakt met sterk gemeenschapsgevoel en discipline. Spoedig ontstaat er een gestructureerde beweging, het krijgt zelfs een logo en een naam :The Third Wave’. Snel breidt de beweging uit naar meerdere klassen en dan loopt het goed uit de hand. Kritiek op de beweging wordt gevaarlijk, vriendschappen komen onder druk te staan, sociale hiërarchie wisselt, er ontstaat steeds grotere agressie, geweld en intimidatie.
Harde confrontatie
‘The Third Wave’ gaat een eigen leven leiden. Jones verliest volledig de controle en besluit het experiment na een week te stoppen. Geholpen door een toevallige advertentie, organiseert hij een bijeenkomst in de aula waar de mysterieuze leider zich eindelijk bekend zal maken. Voor een publiek van zo’n inmiddels 200 enthousiaste leerlingen staat een tv op het podium. Als Ron de knop indrukt, ziet men alleen een sneeuwbeeld. Minutenlang. De zaal verstomt. Een leerling staat uiteindelijk op en schreeuwt ‘There isn’t any leader, is there?
Nee. Maar had er wel kunnen zijn. Ron draait zich naar zijn geschokte leerlingen. ‘How far would you have gone? Let me show you your future.” Daarna vertoont het scherm beelden van Duitsland in de opstap naar de Tweede Wereldoorlog. Eerst beelden van de symbolen, de strakke uniformiteit. Daarna ziet men hoe de ideologie razendsnel wordt opgelegd en de agressie en de intimidatie naar tegenstanders steeds erger worden. Dan ziet men de tanks door dorpen, steden en de grenspoorten razen. Tot het uiteindelijk leidt tot de zwartste bladzijde in onze geschiedenis.
Aftermath
Zo geeft Ron het antwoord op die ene vraag. Dit is iets van alle tijden. Be aware. Zo hadden zijn leerlingen al heel snel niet meer door dat ze fout bezig waren. Slechts na amper een week. Ron;s uitleg komt keihard aan bij de leerlingen, de aftermath dreunt nog even door.  Ron’s oud- leerling Philip Neel maakte een paar jaar geleden de docu ‘Lesson Plan’ over het experiment. Ron Jones geeft tot op de dag van vandaag  lezingen waarin hij stelt dat we waakzaam moeten zijn. Of zoals oud-leerling Marc Hancock in ‘Lesson Plan‘ het nog eens samenvat: ‘Be careful who you follow, because you never know where to they will lead you’
Digiprove sealHands off! © 2021 m.j. v